रस्ते वाहतूक कायदा व त्याखाली केलेल्या अधिनियमानुसार दिनांक १४ एप्रिल, १९५२ रोजी मुंबई राज्य वाहतूक महामंडळ अस्तित्वांत आले. १९५६ मध्ये राज्याच्या संरचनेनुसार भा्षानिहाय गुजरात व महाराष्ट्र अशा दोन राज्यांत विभाजून होवून १ मे, १९६० मध्ये राज्यनिहाय वाहतूक चलन क्षेत्राप्रमाणे दोन उदयास आलेल्या राज्यांत वर्ग करण्यांत आले. त्याचप्रमाणे विदर्भ आणि मराठवाडा येथील वाहतूक चलन जे प्रांतीय वाहतूक सेवा मध्यप्रदेश आणि रस्ते वाहतूक खाते हैद्राबाद यांच्या अधिपत्याखाली होते. त्यांचे बॉम्बे राज्य रस्ते वाहतूक महामंडळामध्ये विलीनीकरण करुन महाराष्ट्र राज्य मार्ग परिवहन महामंडळ हे उदयास आले. सदरचे महामंडळ महाराष्ट्र राज्यभर व राज्याच्या बाहेरही प्रवासी वाहतूक सेवा करीत आहे. रा.प. महामंडळाच्या संरचनेनुसार सुरक्षा व दक्षता खाते हे एक प्रमुख व महत्वाचे खाते आहे. या खात्याच्या प्रमुख पदी भारतीय पोलिस सेवेतील वरिष्ठ अधिका-यांची प्रतिनियुक्ती शासनातर्फ़े करण्यांत येते. सुरक्षा कामाचे बाबत हे खाते प्रामुख्याने महामंडळाचे "डोळॆ व कान" असे संबोधले जाते. या खात्याचे महत्व जाणुनबुजून महामंडळाने १९८२ पासून "सुरक्षा व दक्षता खाते" म्हणून संबोधले आहे. कामे गोपनीयरित्या करण्यांत येतात.

1. रा.प. महामंडळाच्या मालमत्तेचे व सामुग्रीचे रक्षण करणे.
2. अवैध प्रवासी वाहतूक तपासणी करण्यामध्ये वाहतूक विभागाला मदत करणे.
3. दक्षता : अफ़रातफ़र, आर्थिक गैरप्रकार व महामंडळाचे आर्थिक नुकसान करणारी प्रकरणे उघडकीस आणणे.
4. चौकशी : मा.मंत्री महोदय, अध्यक्ष महोदय व इतरांकडून प्राप्त झालेल्या तक्रारीची चौकशी करणे.
5. बस तपासणी : महामार्ग व निर्गम परिसरातील मार्गावर धावणा-या रा.प.बसेसची वेळावेळी तपासणी करणे.
6. प्रवाशांची सुरक्षितता : प्रवाशांची सुरक्षितता अबधित रहावी म्हणून रा.प. महामंडळाच्या बसेसवर काम करणारे चालक मद्यपान करुन अति वेगाने व निष्काळजीपणाने बस चालवितात किंवा कसे ? याची शहानिशा करणे.
7. कोट्यावधी रुपयांचे इंधन, वंगण, भांडार सामानाची खरेदी केल्यावर त्याची आवक / जावक व्यवस्थित होते किंवा नाही त्याबद्दलची तपासणी करणे.
8. रा.प.चे कोट्यावधी किंमतीचे भंगार माल विकल्यावर त्याचे वितरण करतांना गैरप्रकार होवू नये म्हणून त्यावर देखरेख ठेवणे.

सुरक्षा व दक्षता खात्याने एप्रिल,२००४ ते मार्च,२००५ तसेच एप्रिल,२००५ ते मार्च,२००६ या कालावधीत केलेल्या कामगिरीचा तपशील खालीलप्रमाणे :-

सुरक्षा व दक्षता खात्याने २००४-०५ या कालावधीत एकूण १,१३,२५१ बसेस तपासल्या असून, वाहकाची ५,०७० अपहार प्रकरणे उघडकीस आणली आहेत. त्याची अंतर्भूत रक्कम रु. ३,१४,२१५/- इतकी आहे. तसेच, चोरटी प्रवासी वाहतूक करणारी एकूण १०,६५८ वाहने पोलिस व आर.टी.ओ. च्या मदतीने पकडली असून, त्यांची एकूण अंतर्भूत रक्कम रु. २६,२७,६०९/- इतकी आहे. सुरक्षा व दक्षता खात्याने एकूण २०२ दक्षता प्रकरणे उघडकीस आणली असून, २३८ चौकशी प्रकरणे हाताळली आहेत. रा.प. मालमत्तेची चोरी होवू नये म्हणून सुरक्षा व दक्षता कर्मचारी हे रात्रफ़ेरी व रात्रवस्ती करीत असतात. त्यांनी एकूण ६,५६२ रात्रफ़े-या केल्या असून, ६,४५२ रात्रवस्त्या केल्या आहेत.
तसेच सुरक्षा व दक्षता खात्याने २००५-०६ या कालावधीत एकूण ९७,२७९ बसेस तपासल्या असून, वाहकाची ४,२५७ अपहार प्रकरणे उघडकीस आणली आहेत. त्याची अंतर्भूत रक्कम रु. ३,२८,७२५/- इतकी आहे. तसेच, चोरटी प्रवासी वाहतूक करणारी एकूण १०,५११ वाहने पोलिस व आर.टी.ओ. च्या मदतीने पकडली असून, त्यांची एकूण अंतर्भूत रक्कम रु. ३७,२८,०४६/- इतकी आहे. सुरक्षा व दक्षता खात्याने एकूण १७५ दक्षता प्रकरणे उघडकीस आणली असून, ४६५ चौकशी प्रकरणे हाताळली आहेत. रा.प. मालमत्तेची चोरी होवू नये म्हणून सुरक्षा व दक्षता कर्मचारी हे रात्रफ़ेरी व रात्रवस्ती करीत असतात. त्यांनी एकूण ६,३५२ रात्रफ़े-या केल्या असून, ५,३६० रात्रवस्त्या केल्या आहेत.